Już za kilka dni majówka, która dla wielu jest uroczystym momentem rozpoczęcia letniego sezonu grillowego. To jedna z najprzyjemniejszych i najsmaczniejszych form spędzania czasu na świeżym powietrzu w letnie wieczory. Nie ma nic lepszego niż spotkanie się z rodziną lub przyjaciółmi i delektowanie się aromatycznymi potrawami przygotowanymi na ogniu.
Czy grill może być zdrowy?
Jednak, czy grillowanie może być zdrowe? Grillowanie nie musi oznaczać jedzenia tłustego mięsa z dużą ilością soli. Można grillować zdrowo i smacznie, dbając o swoje zdrowie i sylwetkę.
Czy grill jest zdrowy?
W dzisiejszych czasach, kiedy coraz więcej osób zwraca uwagę na zdrowy styl życia i dietę, warto poświęcić uwagę temu, jak grillowanie wpływa na nasze zdrowie i jakie kroki można podjąć, aby upieczone na grillu mięso, warzywa i owoce były jak najzdrowsze i smaczne.
W tym artykule poznasz kilka zasad zdrowego grillowania, które pozwolą Ci cieszyć się grillowymi ucztami bez wyrzutów sumienia i negatywnych skutków dla organizmu.
Dobrze wyczyść grill
Jeszcze przed rozpoczęciem smażenia, czy nawet rozpalania warto sprawdzić, w jakim stanie jest nasz grill. Czysty grill to nie tylko kwestia estetyki, ale także zdrowia i smaku.
Sprawdź, czy po poprzednim grillowaniu lub poprzednim sezonie ruszt został dobrze wyczyszczony. Pozostawione na nim resztki jedzenia i tłuszczu mogą się przypalać i wydzielać nieprzyjemny zapach i smak.
Czysty grill to podstawa
Ponadto na brudnym grillu mogą się rozwijać bakterie i pleśnie, które mogą powodować zatrucia pokarmowego.
Mogą też gromadzić się toksyczne substancje chemiczne, takie jak heterocykliczne aminy aromatyczne czy benzopiren, które mogą przedostać się do jedzenia.
Jaki opał i jaką rozpałkę wykorzystać?
Kolejnym ważnym krokiem jest rozpalenie grilla. Czy opał i rozpałka mają jakieś znaczenie?
Opał i rozpałka do grilla mają duży wpływ na jakość i bezpieczeństwo grillowania. Nieodpowiednie mogą wydzielać szkodliwe substancje chemiczne, takie jak benzopiren czy dioksyny, które mają właściwości rakotwórcze i mutagenne.
Czym palić na grillu?
Dlatego warto wybierać opał i rozpałkę, które są ekologiczne i nieszkodliwe dla zdrowia i środowiska. Oto kilka wskazówek, jak to zrobić:
- Jeżeli masz możliwość zrezygnuj z grilli węglowych na rzecz grilli gazowych lub elektrycznych. Grille gazowe i elektryczne nie wymagają użycia węgla ani brykietu, które podczas spalania wydzielają szkodliwe opary. Są też łatwiejsze w obsłudze i czyszczeniu.
- Jeśli używasz grilla węglowego, wybieraj brykiet lub węgiel pochodzący z drzew liściastych. Unikaj węgla brunatnego lub kamiennego oraz drewna iglastego, które zawierają żywicę. Żywica podczas spalania wydziela rakotwórcze aromaty.
- Jeśli możesz unikaj podpałek płynnych lub w kostkach, które zawierają łatwopalne substancje chemiczne. Zamiast nich rozważ użycie podpałek ekologicznych, takich jak kostki z wosku pszczelego lub oleju roślinnego, paski z papieru lub tektury nasączone olejem lub woskiem, drewniane zapałki lub patyczki. Jeżeli już używasz podpałek chemicznych nie dodawaj ich, gdy na ruszcie jest już jedzenie.
Kiedy położyć jedzenie na ruszt?
Poczekaj, aż brykiet lub węgiel dobrze się rozpali. Nie kładź potraw na grillu zbyt wcześnie, gdy brykiet lub węgiel jeszcze się żarzą i dymią. Poczekaj, aż uzyska stałą temperaturę i pokryje się warstwą popiołu. Wtedy mniej będzie wydzielać szkodliwe substancje.
Dobrze rozpal grill, zanim położysz jedzenie
Warto też zwrócić uwagę na temperaturę jedzenia. Wszelkie produkty kładzione na ruszt powinny mieć temperaturę pokojową. Nie grilluj zamrożonego mięsa!
Jak przygotować potrawy do grillowania?
Przygotowanie potraw do grillowania wymaga kilku kroków, które mają wpływ na smak i jakość dań. Oto, na co warto zwrócić uwagę, aby grillowane potrawy były zdrowe i nieszkodliwe:
Wybierz odpowiednie mięso, ryby lub warzywa do grillowania
Unikaj mięs tłustych, kościstych lub z dużą ilością żyłek, które mogą się łatwo przypalić lub wysuszyć. Wybieraj mięsa chude, takie jak pierś z kurczaka, polędwica wieprzowa czy stek wołowy.
Z ryb najlepiej nadają się te o zwartej strukturze i niskiej zawartości tłuszczu, takie jak łosoś, dorsz czy makrela.
Z warzyw możesz wybrać te o dużej zawartości wody i błonnika, takie jak cukinia, bakłażan, papryka czy pomidor
Umyj i osusz mięso, ryby lub warzywa przed grillowaniem
Usuń ewentualne resztki piór, skórki czy pestek. Pokrój mięso lub ryby na mniejsze kawałki, aby skrócić czas obróbki termicznej, zapobiec wysuszeniu i przypaleniu. Warzywa pokrój na plastry lub kostki o podobnej wielkości.
Przypraw jedzenie według własnego uznania
Możesz użyć świeżych przypraw ekologicznych, takich jak tymianek, rozmaryn, bazylia, oregano czy papryka. Unikaj nadmiaru soli i gotowych mieszanek przyprawowych, z dużą ilością sodu i wzmacniaczy smaku.
Możesz też użyć sosów i marynat do grilla, które nadadzą potrawom aromatu i wilgoci. Używaj sosów i marynat na bazie jogurtu, oliwy z oliwek lub octu balsamicznego.
Nie żałuj ziół i przypraw
Dodatkową korzyścią jest fakt, że związki aktywne w ziołach ograniczają powstawanie szkodliwych wolnych rodników, do którego chodzi podczas grillowania.
Podawaj grillowane potrawy z dodatkami
Możesz wybrać sałatki z sezonowych warzyw i owoców, pieczywo pełnoziarniste lub kasze. Unikaj sosów na bazie majonezu czy śmietany. Zamiast nich używaj jogurtu naturalnego lub sosów winegret.
Grilluj dobrą techniką
Grilluj potrawy na odpowiedniej temperaturze i czasie
Nie kładź potraw na grillu zbyt wcześnie, gdy węgiel lub brykiet jeszcze się żarzą i dymią. Poczekaj, aż uzyskają stałą temperaturę i pokryją się warstwą popiołu. Wtedy będą mniej wydzielać szkodliwe substancje.
Grilluj potrawy nad średnim ogniem i często je obracaj, aby były równomiernie upieczone i nieprzypalone.
Unikaj płomieni
Zwróć uwagę na wysokość zamontowanego rusztu. Płomienie mogą nie tylko przypalić jedzenie, ale też powodować powstawanie substancji szkodliwych dla zdrowia. Unikaj grillowania bezpośrednio nad płomieniami, a jeśli pojawiają się one podczas grillowania, przesuń potrawę na inny fragment grilla.
Płomienie nie powinny dotykać jedzenia na ruszcie
Jeżeli już poważnie przypalisz jedzenie – nie jedz go. Może zawierać spore ilości szkodliwych związków heterocyklicznych amin (HCA) i poliaromatycznych węglowodorów, które powstają w wyniku reakcji chemicznej między białkami i cukrami. Może też być trudne do strawienia i powodować problemy żołądkowe.
Nie polewaj potraw piwem lub innymi płynami podczas grillowania
Polewanie potraw powoduje spływanie marynaty i przypraw oraz wznoszenie popiołu i dymu, co może wpływać negatywnie na smak
Czy wykorzystywać tacki aluminiowe do grillowania?
Podczas grillowania warto zadbać o naczynie, które będzie zapobiegać skapywaniu tłuszczy na rozżarzony węgiel co zmniejsza ryzyko powstawania szkodliwych oparów w procesie spalania tłuszczu.
Tacki aluminiowe to jednorazowe naczynia, które mają wiele zalet, takich jak zapobieganie skapywaniu tłuszczu i soków na rozżarzony węgiel, ułatwianie utrzymania czystości grilla i rusztu, czy łatwość przechowywania i transportu.
Mają też swoje wady. Podczas grillowania na tackach aluminiowych do potraw może przenikać aluminium, które jest szkodliwe dla zdrowia. Nadmiar aluminium w organizmie może sprzyjać rozwojowi chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Alzheimera czy Parkinsona, a także zaburzać gospodarkę wapniową i powodować osteoporozę.
Im większa temperatura, tym wyższe ryzyko wydzielania się aluminium do jedzenia. Innym czynnikiem zwiększającym ryzyko przenikania jest uszkodzona lub porysowana tacka. Dlatego nie warto wykorzystywać ich wielokrotnie.
Aby uniknąć nadmiernego narażenia się na działanie aluminium, warto też urozmaicać sposób przygotowywania potraw na grillu i używać innych naczyń, takich jak ceramiczne lub szklane naczynia żaroodporne albo tacki lub ruszty ze stali nierdzewnej.
Jeżeli grillujesz okazjonalnie, wykorzystanie aluminiowej tacki nie powinno mieć wpływu na Twoje zdrowie.
Podsumowanie
Jeżeli na co dzień prowadzisz zdrowy tryb życia okazjonalny grill nie zniszczy twoich osiągnięć, a pozwoli miło spędzić czas. Skrajności zazwyczaj nikomu nie służą.
Podsumowując, kilka zasad zdrowego grillowania to:
- Dobrze wyczyść grill.
- Najlepiej wykorzystuj grille gazowe lub elektryczne.
- Jeżeli korzystasz z węglowego użyj brykiet lub węgiel pochodzący z drzew liściastych.
- Rozpalaj najlepiej drobnymi patyczkami lub papierem (bez farb).
- Jedzenie w temperaturze pokojowej połóż na ruszt, gdy węgiel będzie już dobrze rozpalony, a temperatura stabilna.
- Wybieraj chude mięsa i ryby, pokrój na mniejsze kawałki
- Nie zapominaj o warzywach!
- Wykorzystuj zioła, przyprawy i marynaty.
- Płomienie nie powinny dotykać jedzenia na ruszcie – często je obracaj.
- Nie polewaj piwem.
- Nie jedz przypalonych kawałków.
Zdrowe grillowanie to kwestia wyboru odpowiednich narzędzi i technik, które mogą pomóc w zachowaniu zdrowia i bezpieczeństwa podczas przygotowywania pysznego jedzenia na grillu.
Mam nadzieję, że dzięki tym kilku wskazówkom Twoje imprezy grillowe będą zawsze udane!
